Դուք ձայնագրում եք տեսանյութ, լսում եք այն և անմիջապես մտածում․ «Սա իրո՞ք իմ ձայնն է»։ Այն կարող է թվալ ավելի բարձր, ավելի բարակ կամ պարզապես լրիվ ուրիշ։ Սակայն ձեր ընկերները զարմացած են․ նրանց համար այդ ձայնում ոչ մի արտասովոր բան չկա։ Ուրեմն ո՞վ է լսում ձեր «իրական» ձայնը՝ դուք, թե՞ մյուսները։
Պատճառներից գլխավորն այն է, որ խոսելիս մենք մեր ձայնը լսում ենք այլ կերպ, քան լսում ենք ուրիշ մարդկանց ձայները։ Մեր սեփական ձայնի ընկալման մեջ մասնակցում են ոչ միայն օդով տարածվող ձայնային ալիքները, այլ նաև գլխի և մարմնի հյուսվածքներով փոխանցվող թրթռումները։
1. Ուրիշների ձայները հիմնականում հասնում են մեզ օդով
Երբ մեկ ուրիշ մարդ խոսում է, ձայնային ալիքները տարածվում են օդով և հասնում ձեր ականջներին։ Սա կոչվում է օդային հաղորդում։
Ձայնագրությունը վերարտադրելիս նույնպես հիմնականում հենց այս արտաքին ճանապարհով եք լսում ձայնը։
2. Բայց ձեր սեփական ձայնը լսելիս կա լրացուցիչ ճանապարհ
Երբ դուք խոսում եք, ձայնալարերի ստեղծած թրթռումները տարածվում են նաև գլխի և հարակից հյուսվածքների միջով։ Այդ ներքին փոխանցումը մասնակցում է նրան, թե ինչպես եք սովորաբար ընկալում ձեր սեփական ձայնը։
Հենց այդ պատճառով ինքներդ ձեզ կենդանի լսելը և սովորական ձայնագրությունից լսելը նույն փորձառությունը չեն։
3. Ներքին թրթռումները փոխում են ձեր ձայնի ընկալվող հնչերանգը
Օդային և ոսկրային հաղորդումը նույն կերպ չեն փոխանցում ձայնային հաճախականությունները։ Նրանց համակցությունը ստեղծում է ձեր սովորական «ներքին» ձայնի զգացողությունը։
Երբ ձայնագրության մեջ այդ բաղադրիչներից մեկը մեծ մասամբ բացակայում է, ձայնի տեմբրը կարող է ձեզ անսովոր թվալ։
4. Այդ պատճառով ձայնագրության մեջ ձայնը հաճախ ավելի բարձր կամ բարակ է թվում
Շատ մարդիկ իրենց սովորական ձայնը ընկալում են ավելի խոր կամ լի, քան ձայնագրության մեջ։ Պատճառը միայն իրական ձայնի բարձրությունը չէ. տարբեր փոխանցման ուղիները փոխում են այն, թե ինչպիսի սպեկտրային հավասարակշռություն է հասնում մեր լսողությանը։
Այդ պատճառով «ձայնագրության մեջ իմ ձայնը բարձրացել է» զգացողությունը պարտադիր չի նշանակում, որ սարքը փոխել է ձեր ձայնի իրական հիմնական հաճախականությունը։
5. Ձեր ուղեղը տարիներով սովորել է ձեր ձայնի մեկ տարբերակին
Դուք ձեր սեփական խոսքը լսում եք հազարավոր անգամներ՝ ամեն օր, տարիներ շարունակ։ Այդ սովորական ինքնաձայնը ներառում է նաև մարմնով փոխանցվող զգայական բաղադրիչները։
Հետազոտությունները ցույց են տալիս, որ սեփական ձայնի ճանաչումը պարզապես սովորական արտաքին ձայն լսելու գործընթաց չէ. ինքնաձայնի ընկալումը բազմամոդալ է և կարող է օգտվել նաև թրթռումային տեղեկատվությունից։
6. Ձայնագրությունը խախտում է ձեր սպասումը
Երբ սեղմում եք «play», ուղեղը ճանաչում է բառերը, շեշտադրումները և խոսելու ձևը որպես ձերը, բայց ձայնային արդյունքը ամբողջությամբ չի համապատասխանում այն տարբերակին, որը սովոր եք լսել խոսելիս։
Այդ անհամապատասխանությունն էլ կարող է ստեղծել «սա ես չեմ» տարօրինակ զգացողությունը։
7. Իսկ մյուս մարդիկ այդքան չեն զարմանում
Ձեր ընկերները սովորաբար ձեզ լսում են հիմնականում օդով փոխանցվող ձայնի միջոցով։ Նրանց համար ձայնագրության տարբերակը, հետևաբար, շատ ավելի մոտ է այն փորձառությանը, որին նրանք արդեն սովոր են։
Նրանք չունեն ձեր խոսքի ներքին, մարմնով փոխանցվող տարբերակի հետ տարիների նույն համեմատությունը։
8. Բայց ձայնագրությունն էլ ձեր ձայնի կատարյալ պատճենը չէ
Միկրոֆոնը, հեռավորությունը, սենյակի ակուստիկան, բարձրախոսները կամ ականջակալները կարող են փոխել ձայնի վերարտադրությունը։
Այսինքն՝ «այն, ինչ լսվում է հեռախոսով, հենց այն է, ինչ բոլորը լսում են» ձևակերպումը չափազանց պարզեցված է։
Ձայնագրությունը պարզապես ավելի շատ հիմնված է արտաքին՝ օդային ձայնի վրա, քան այն տարբերակը, որը դուք լսում եք ձեր գլխում խոսելիս։
9. Ինչո՞ւ մեզ երբեմն դուր չի գալիս ձայնագրության մեր ձայնը
Տարօրինակ լինելը և վատ լինելը նույնը չեն։
Եթե տարիներով սովորել եք մի տարբերակի, նոր տարբերակը կարող է սկզբում անհարմար թվալ միայն այն պատճառով, որ այն անծանոթ է։
Այդ պահին մենք կարող ենք նաև սկսել չափազանց ուշադրություն դարձնել արտասանությանը, շնչառությանը, ծիծաղին կամ ձայնի այնպիսի առանձնահատկություններին, որոնց մասին սովորաբար չենք մտածում։
10. Հնարավո՞ր է ընտելանալ սեփական ձայնագրությանը
Այո, հաճախ անսովորության զգացողությունը նվազում է, երբ մարդը պարբերաբար լսում է իր ձայնագրությունները։
Դրա համար հաղորդավարները, դերասանները, երաժիշտները կամ հաճախ տեսանյութեր ստեղծող մարդիկ կարող են շատ ավելի հանգիստ վերաբերվել իրենց ձայնագրած ձայնին։
Այն պարզապես դառնում է ավելի ծանոթ լսողական տարբերակ։
11. Սա նաև բացատրում է, թե ինչու երգելիս ձեր ձայնը ներսից և ձայնագրության մեջ տարբեր է թվում
Երգելիս նույնպես լսում եք սեփական ձայնը մի քանի ճանապարհներով։ Այդ պատճառով երգիչը կարող է զգալ, որ որոշ նոտա հնչեց մի կերպ, բայց ձայնագրության մեջ լսել մի փոքր այլ տպավորություն։
Սեփական ձայնի վերահսկման մեջ արտաքին և մարմնով փոխանցվող տեղեկատվության տարբերությունը կարևոր է նաև խոսքի և երգի հետ կապված հետազոտություններում։
12. Այսպիսով ո՞րն է ձեր «իրական» ձայնը
Այս հարցը մի փոքր սխալ ձևակերպված է։
Կա ձեր կողմից խոսելիս ընկալվող ձայնը, կա ուրիշների կողմից լսվող ձայնը, և կա տարբեր սարքերով ձայնագրված ու վերարտադրված ձայնը։ Դրանք նույն ֆիզիկական ձայնային աղբյուրի տարբեր ընկալումներ են։
Ձեր ձայնը չի դառնում ուրիշ ձայն միայն այն պատճառով, որ փոխվել է այն ճանապարհը, որով այն հասնում է ականջին։
Այդ պատճառով հաջորդ անգամ, երբ ձայնագրությունը լսեք և մտածեք՝ «Ես այսպե՞ս եմ հնչում», հիշեք՝ խնդիրը պարտադիր ձեր ձայնը չէ։ Դուք պարզապես առաջին անգամ լսում եք այն առանց այն ներքին թրթռումների նույն խառնուրդի, որոնց ձեր ուղեղը սովորել է ամբողջ կյանքում։
Մյուսների համար ձայնագրության ձեր ձայնը կարող է շատ ավելի սովորական լինել, քան ձեզ համար, որովհետև նրանք երբեք չեն լսել այն տարբերակը, որը դուք լսում եք ձեր սեփական գլխի ներսում։