Սթիվեն Քովեյը «Բարձր արդյունավետ մարդկանց յոթ սովորությունները» գրքում պատմում է մի դեպք նյույորքյան մետրոյից։ Ստորև այդ դրվագի վերապատմությունն է։ Այն ցույց է տալիս, թե ինչպես է նոր տեղեկությունը փոխում մի իրավիճակի մասին մեր պատկերացումը։

Անհանգիստ երեխաները

Կիրակի առավոտյան վագոնում հանգիստ էր։ Ուղևորներից մեկը թերթ էր կարդում, մյուսը մտածում էր, իսկ ոմանք աչքերը փակել ու հանգստանում էին։ Հետո վագոն մտավ մի տղամարդ՝ երեխաների հետ։

Երեխաները բարձրաձայն աղմկում էին, վազում և խանգարում ուղևորներին։ Նրանց հայրը նստեց Քովեյի կողքին ու փակեց աչքերը՝ կարծես չնկատելով շուրջը կատարվողը։

Քովեյը զայրացավ։ Նրա համար անհասկանալի էր, թե ինչու հայրը չէր միջամտում։ Մյուս ուղևորների դեմքերից էլ երևում էր, որ նրանք անհանգստացած են։ Վերջապես նա տղամարդուն խնդրեց երեխաներին հանգստացնել։

Մի տեղեկություն, որը փոխեց ամեն ինչ

Տղամարդը կարծես մտքերից կտրվեց և պատասխանեց, որ, իրոք, պետք է ինչ-որ բան անի։ Նրանք հիվանդանոցից էին գալիս․ երեխաների մայրը մոտ մեկ ժամ առաջ մահացել էր։ Հայրը դեռ չէր հասկանում՝ ինչպես ընդունել կատարվածը, և երեխաներն էլ, հավանաբար, չէին կարողանում դրան հարմարվել։

Այդ պատասխանից հետո Քովեյի վերաբերմունքը փոխվեց։ Այն, ինչ մինչ այդ անտարբերություն էր թվում, այժմ ուրիշ իմաստ ստացավ։ Զայրույթի փոխարեն նա կարեկցանք զգաց և ցանկացավ օգնել ընտանիքին։

Փոխվեց ոչ թե տեսարանը, այլ դրա ընկալումը

Երեխաների վարքի մասին նոր տեղեկությունը չէր վերացնում մյուս ուղևորների անհարմարությունը։ Բայց այն օգնում էր հասկանալ ընտանիքի վիճակը և ընտրել ավելի զգույշ արձագանք։

Քովեյն այս օրինակը կապում է մեր հիմնական պատկերացումների փոփոխության հետ։ Մենք տեսնում ենք նույն դեպքը, բայց դրա մասին նոր բան իմանալով՝ կարող ենք այլ կերպ մտածել, զգալ ու գործել։

Ինչպես կիրառել այս միտքը առօրյայում

Եթե մարդը սովորականից ավելի կտրուկ, լուռ կամ անհանգիստ է, երբեմն օգտակար է նախ հարցնել՝ ինչ է պատահել։ Կարող է լինել պատճառ, որը ձեզ դեռ հայտնի չէ։

Փորձեք տարբերակել ձեր տեսածը և ձեր մեկնաբանությունը։ «Նա չի պատասխանել իմ հաղորդագրությանը» փաստ է, իսկ «Նա ինձ չի հարգում»՝ ենթադրություն։ Լրացուցիչ տեղեկությունը կարող է փոխել այդ ենթադրությունը։

Հասկանալ փորձելը չի նշանակում արդարացնել ցանկացած վարք կամ հրաժարվել ձեր սահմաններից։ Կարելի է և՛ հարգանքով հարցնել, և՛ ասել, թե ինչն է ձեզ անհարմարություն պատճառում։ Կարեկցանքն ու հստակ սահմանները կարող են համատեղ լինել։

Աղբյուր՝ Սթիվեն Քովեյի «Բարձր արդյունավետ մարդկանց յոթ սովորությունները» գրքում ներկայացված մետրոյի դրվագը։